ANWB: thuisbatterij vergroot kloof tussen huishoudens

Wie een hoog inkomen, zonnepanelen en een zuinig huis heeft, koopt er nu ook een thuisbatterij bij. Dat beeld rijst op uit het ANWB Energiedashboard 2026. De ANWB waarschuwt dat de batterij zo een symbool dreigt te worden van een groeiende kloof tussen huishoudens.

Wie heeft er al een thuisbatterij?

Voor het Energiedashboard 2026 liet de ANWB onderzoeksbureau Blauw Research 2.013 Nederlanders van 18 jaar en ouder ondervragen over de energietransitie. Van die 2.013 heeft 8 procent nu een thuisbatterij of een andere vorm van eigen energieopslag in huis: 148 respondenten. Daarmee is de batterij de minst verbreide van de vier onderzochte maatregelen — isolatie staat op 49 procent, zonnepanelen op 38 procent en de elektrische auto op 11 procent.

De belangstelling is wél groot, opvallend voor een apparaat dat inclusief installatie al snel enkele duizenden euro's kost. Wel loont het om per percentage te kijken bij welke vraag het hoort. Bevolkingsbreed overweegt 52 procent ooit een thuisbatterij te kopen: 22 procent binnen vijf jaar, 7 procent in de vijf jaar daarna en 23 procent ‘misschien een keer’ (totaalkolom, n=2.013). Het cijfer dat de ANWB zelf uitlicht is een ander: 35 procent, en dat geldt alleen voor de modale inkomens (n=360) én telt de ‘misschien’-groep niet mee. Bezit en aankoopplan zijn met andere woorden twee verschillende vragen.

Veelzeggender dan de belangstelling is wíe die batterij nu al heeft. Van de 148 batterijbezitters heeft 63 procent zonnepanelen, tegenover 38 procent van alle 2.013 ondervraagden. Bijna de helft (47 procent) valt in de hoogste inkomensgroep, waar dat gemiddeld 36 procent is. En 66 procent woont in een huis met energielabel A of beter, tegenover 47 procent gemiddeld. De batterij stapelt zich met andere woorden bovenop eerdere investeringen: wie al verduurzaamd heeft, plukt nu opnieuw de vruchten. Wat zo'n batterij kost en oplevert, lees je in onze gids over de thuisbatterij.

Waarom de kloof juist nu groeit

De timing is geen toeval. Per 1 januari 2027 stopt de salderingsregeling: teruggeleverde zonnestroom kun je dan niet meer wegstrepen tegen je eigen verbruik, en de vergoeding voor teruglevering valt flink lager uit. Zelf opgewekte stroom opslaan en later gebruiken wordt daardoor aantrekkelijker dan hem terugleveren aan het net. Huishoudens met zonnepanelen zien de batterij dan ook als logische volgende stap — zie ook onze uitleg over laden op eigen zonnestroom.

Daar zit precies het punt van de ANWB. Wie het geld, de kennis en een geschikt huis heeft, koopt met een batterij grip op zijn energierekening: goedkope stroom opslaan op momenten dat die weinig kost, en verbruiken op dure momenten. Wie dat niet kan, blijft volledig afhankelijk van de leveringstarieven. De ANWB onderscheidt in het onderzoek drie groepen: hogere inkomens die al geïnvesteerd hebben en daarvan profiteren, middeninkomens die wel willen maar geremd worden door onzekerheid over kosten, terugverdientijden en toekomstig beleid, en lagere inkomens die de financiële ruimte simpelweg niet hebben.

Een landelijke subsidie die de drempel zou kunnen verlagen, komt er vooralsnog niet: het kabinet heeft aangegeven geen subsidieregeling voor thuisbatterijen in te voeren. Daarmee blijft de aanschaf voor veel huishoudens buiten bereik — en groeit het verschil tussen wie wél en niet kan investeren.

Wat er volgens de ANWB moet gebeuren

De ANWB vindt dat de energietransitie niet alleen bereikbaar mag zijn voor huishoudens met veel geld. De organisatie pleit voor collectieve oplossingen, zoals afspraken tussen woningcorporaties en huurders over energieopslag, en voor verdere energiebesparing in sociale huurwoningen.

Dat de vraag er is, laat het onderzoek zelf zien: van de modale inkomens (n=360) overweegt 35 procent binnen tien jaar een thuisbatterij aan te schaffen — 27 procent binnen vijf jaar en 8 procent in de vijf jaar daarna. Bevolkingsbreed is die tienjaarsintentie 28 procent (22 plus 7 procent, n=2.013). Of die overweging ook een aankoop wordt, hangt volgens de ANWB vooral af van duidelijkheid over kosten, terugverdientijd en overheidsbeleid. Wie intussen wil profiteren van goedkope stroomuren zonder batterij, kan al terecht bij slim laden met een dynamisch energiecontract.

Duiding op basis van het volledige ANWB Energiedashboard 2026 (Blauw Research, n=2.013) en berichtgeving daarover; de cijfers over bezit en aankoopintentie staan op p. 30, 31, 40, 45 en 47 van het rapport. Percentages komen uit een steekproef en kunnen afwijken van de hele bevolking.

Veelgestelde vragen

Hoeveel huishoudens hebben al een thuisbatterij?

8 procent van de ondervraagden heeft een thuisbatterij of een andere vorm van eigen energieopslag in huis: 148 van de 2.013 respondenten van het ANWB Energiedashboard 2026 (Blauw Research). Ter vergelijking: 49 procent heeft in isolatie geïnvesteerd, 38 procent heeft zonnepanelen en 11 procent rijdt elektrisch.

Hoeveel mensen overwegen een thuisbatterij?

Bevolkingsbreed overweegt 52 procent ooit een thuisbatterij te kopen: 22 procent binnen vijf jaar, 7 procent in de vijf jaar daarna en 23 procent ‘misschien een keer’ (totaalkolom, n=2.013). Kijk je alleen tien jaar vooruit en laat je de ‘misschien’-groep weg, dan is het 28 procent.

Waarom staan er 8 procent én 35 procent in het nieuws over de thuisbatterij?

Omdat het antwoorden op verschillende vragen zijn. De 8 procent is bezit: het aandeel van alle 2.013 ondervraagden dat nu al een thuisbatterij heeft (n=148). De 35 procent is een aankoopplan bij één inkomensgroep: van de modale inkomens (n=360) wil 27 procent binnen vijf jaar een batterij en 8 procent in de vijf jaar daarna, samen 35 procent. Bevolkingsbreed is die tienjaarsintentie 28 procent, of 52 procent als je de groep ‘misschien een keer’ meetelt.

Is er subsidie voor een thuisbatterij?

Nee. Er is geen landelijke subsidie en het kabinet heeft aangegeven die ook niet in te voeren. Wat een thuisbatterij kost en wanneer hij zich terugverdient, lees je in onze gids over de thuisbatterij.

Waarom wordt een thuisbatterij interessanter vanaf 2027?

Per 1 januari 2027 stopt de salderingsregeling. Teruggeleverde zonnestroom levert dan minder op, waardoor zelf opslaan en verbruiken aantrekkelijker wordt dan terugleveren aan het net.

Voor wie is een thuisbatterij nu rendabel?

Voor het gemiddelde huishouden meestal nog niet: de aanschaf is fors en de besparing op de stroomrekening is vaak niet genoeg om hem snel terug te verdienen. Heb je een elektrische auto, dan is laden op eigen zonnestroom vaak een slimmere eerste stap.